Sayın Üyemiz,

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nden alınan 14.04.2026 tarihli yazıda; T.C. Ticaret Bakanlığından Birliklerine iletilen, Ödeme Süresi ve Haksız Ticari Uygulamalar konulu yazının ilgili üyelerimize duyurulması talep edilmiş olup;

Bahis konusu yazıda; T.C. Ticaret Bakanlığı’na intikal eden muhtelif şikâyetlerde üretim tarihinden itibaren otuz gün içinde bozulabilen tarım ve gıda ürünleri arasında yer alan sebze ve meyvelerin konu olduğu ticari ilişkilerde azami ödeme sürelerine uyulmadığı, mevzuata aykırı şekilde prim ve bedel alındığı ve iade işlemi yapıldığı yönünde iddialar yer aldığı belirtilerek;

Bu kapsamda, “6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun”un “Ödeme süresi” başlıklı 7 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca; üretim tarihinden itibaren otuz gün içinde bozulabilen tarım ve gıda ürünlerine ilişkin ödeme sürelerinin, alacaklının küçük, borçlunun orta veya büyük ölçekli olması ya da alacaklının orta, borçlunun büyük ölçekli olması durumunda otuz günü, diğer durumlarda ise kırk beş günü geçemeyeceği,

Aynı Kanun’un “Tedarik zincirinde haksız ticari uygulamalar” başlıklı 6 ncı maddesi kapsamında; üretici, tedarikçi ve perakende işletmeler arasındaki ticari ilişkilerde taraflardan birinin diğer tarafın ticari faaliyetlerini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan veya normal şartlarda taraf olmayacağı bir ticari ilişkinin tarafı olmasına sebep olan faaliyetler haksız ticari uygulama olarak tanımlanmış ve bu tür uygulamalarda bulunulması yasaklandığı,

Bununla birlikte, 6585 sayılı Kanuna dayanılarak hazırlanan Perakende Ticarette Uygulanacak İlke ve Kurallar Hakkında Yönetmeliğin “Tedarik zincirinde haksız ticari uygulamalar” başlıklı 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendinde; ürün talebini doğrudan etkileyen herhangi bir hizmet verilmediği veya verilen hizmetin türü, süresi ve/veya sayısı ile hizmet bedelinin tutar ya da oranının sözleşmede açıkça belirtilmediği hallerde prim ve bedel alınması ile mağaza açılışı, tadilat, ciro açığı, banka ve kredi kartı katılım bedeli gibi çeşitli adlar altında prim ve bedel talep edilmesi haksız ticari uygulama olarak düzenlenmiş olup, aynı maddenin üçüncü fıkrasının (ç) bendinde ise, hızlı tüketim malları(fiyatı tarifeyle belirlenen ürünler) hariç olmak üzere üretim tarihinden itibaren otuz gün içinde bozulabilen tarım ve gıda ürünlerinin tesliminden veya mülkiyetinin devrinden sonra satılamadığı gerekçesiyle iade edilmesi fiilinin haksız ticari uygulama olduğu hükmü yer aldığı,

Diğer yandan, 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 5 inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca; teslim alınan malların satış bedeli ile satın alınan malların alış bedelinden kanuni kesintiler dışında herhangi bir kesinti yapılması yasaklanmış olup; anılan Kanuna istinaden yürürlüğe konulan “Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmeliği” 34 üncü maddesinin on birinci fıkrası uyarınca; satın alınan malların alış bedelinden reklam, stant, zayi ve benzeri gerekçelerle herhangi bir kesinti yapılamayacağı, on ikinci fıkrası uyarınca satın alınan malların bedelinin ilgili mevzuatta öngörülen süreler içinde ödenmesinin zorunlu olduğu,

Bu itibarla, sebze ve meyve ticaretine konu olan ticari ilişkilerde 6585 ve 5957 sayılı Kanunlar ile ilgili ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde idari yaptırımlarla karşılaşılmaması amacıyla, tedarik zincirinde haksız ticari uygulamalardan kaçınılması, ödemelerin mevzuatta öngörülen azami sürelere uygun şekilde gerçekleştirilmesi ve tüm taraflarca gerekli dikkat ve hassasiyetin gösterilmesi gerektiği hususları yer almakta olup; bahse konu yazıdan ilgili üyelerimizin bilgi edinmesi rica olunur.

Saygılarımızla,